Ritskýrður kjarasamningstexti sem gildir frá 1. nóvember 2024
Kaup
Mánaðarlaun
Mánaðarlaun starfsmanns sem gegnir fullu starfi, skulu greidd samkvæmt meðfylgjandi launatöflum (sjá fylgiskjal 1) sem tekur eftirfarandi breytingum á samningstímanum, nema annað leiði af launatöflum:
1.4.2025 3,50% eða 23.750 kr.
1.4.2026 3,50% eða 23.750 kr.
1.4.2027 3,50% eða 23.750 kr.
Brot úr mánaðarlaunum reiknast þannig, að deilt er með 21,67 í mánaðarlaunin og margfaldað með fjölda almanaksdaga annarra en laugardaga og sunnudaga frá upphafi eða til loka starfstíma.
Auk mánaðarlauna er heimilt að greiða önnur laun er starfinu fylgja með mánaðarlegri greiðslu. Önnur laun geta verið vegna reglubundinnar yfirvinnu og starfstengds álags sem ekki verður mælt í tíma. Önnur laun geta m.a. komið í stað yfirvinnukaups skv. gr. 1.4.
Röðun starfa og mat álags
Við ákvörðun um röðun starfa í launaflokka skal fara eftir gr. 11.3.1.
Meta skal persónu- og tímabundna þætti, sbr. gr. 11.3.2.2 og 11.3.2.3., sem álagsþrep.
Tímavinnukaup
Tímakaup í dagvinnu er 0,632% af mánaðarkaupi í hverjum launaflokki og þrepi.
Heimilt er að greiða tímavinnukaup í eftirfarandi tilvikum:
1\. Nemendum við störf í námshléum.
2\. Lífeyrisþegum sem vinna hluta úr starfi.
3\. Starfsmönnum sem ráðnir eru til skamms tíma vegna sérstakra,
árvissra álagstíma ýmissa ríkisstofnana, þó eigi lengur en tvo mánuði.
4\. Starfsmönnum sem ráðnir eru til að vinna að sérhæfðum afmörkuðum
verkefnum.
5\. Starfsmönnum sem starfa óreglubundið um lengri eða skemmri tíma, þó
aðeins í algjörum undantekningartilvikum.
6\. Óheimilt er að greiða tímavinnukaup í vaktavinnu.
Ekki er heimilt að greiða tímavinnukaup í dagvinnu umfram 100%
starfshlutfall í hverjum mánuði sbr. gr. 2.3.5 og 2.3.6.
Yfirvinnukaup
Yfirvinna er greidd með tímakaupi, sem skiptist í yfirvinnu 1 og yfirvinnu 2. Tímakaup yfirvinnu 1 er 0,9385% af mánaðarlaunum í hverjum launaflokki og þrepi en tímakaup yfirvinnu 2 er 1,0385% af mánaðarlaunum í hverjum launaflokki og þrepi.
Greiðsla fyrir yfirvinnu skal vera með eftirtöldum hætti:
Tímakaup yfirvinnu 2 greiðist jafnframt fyrir vinnu umfram 38,92 stundir
á viku (168,63 stundir miðað við meðalmánuð).
Föst yfirvinna sem er merkt sem slík í launakerfinu verði greidd sem
yfirvinna 2.
Öll vinna sem unnin er á stórhátíðum skv. gr. 2.1.4.3. greiðist með tímakaupi sem nemur 1,375% af mánaðarlaunum.
Sé yfirvinna fjarri föstum vinnustað ekki greidd skv. tímareikningi, skal semja um þá greiðslu fyrirfram við viðkomandi starfsmann og í samráði við stéttarfélagið.
Álagsgreiðslur -- vaktaálag
Vaktaálag reiknast af dagvinnukaupi sbr. gr. 1.3.1.
Vaktaálag skal vera:
33,33% kl. 17:00 - 24:00 mánudaga - fimmtudaga
55,00% kl. 17:00 - 24:00 föstudaga
65,00% kl. 00:00 - 08:00 þriðjudaga - föstudaga
55,00% kl. 08:00 - 24:00 laugardaga, sunnudaga og sérstaka frídaga
> 120,00% kl. 00:00 - 24:00 stórhátíðardaga sbr. gr. 2.1.4.3, þó þannig
> að frá kl. 16:00 - 24:00 á aðfangadag og gamlársdag og kl. 00:00 --
> 08:00 á jóladag og nýársdag er 165,00% álag.
Brot úr klst. greiðist hlutfallslega.
Greiðsla fyrir bakvaktir skal reiknast af dagvinnukaupi sbr. gr. 1.3.1 með eftirtöldum hætti:
33,33% kl. 17:00 - 24:00 mánudaga - fimmtudaga
45,00% kl. 17:00 - 24:00 föstudaga
45,00% kl. 00:00 - 08:00 mánudaga
33,33% kl. 00:00 - 08:00 þriðjudaga - föstudaga
45,00% kl. 00:00 - 24:00 laugard., sunnud. og sérstaka frídaga
> 120,00% kl. 00:00 - 24:00 stórhátíðardaga sbr. gr. 2.1.4.3, þó þannig
> að frá kl. 16:00 - 24:00 á aðfangadag og gamlársdag og kl. 00:00 --
> 08:00 á jóladag og nýársdag er 165,00% álag.
Brot úr klst. greiðist hlutfallslega. Um greiðslur fyrir útköll á
bakvakt gilda gr. 2.3.3.1 og 2.3.3.2.
Vinnutími starfsmanna skal vera samfelldur eftir því sem við verður komið. Greitt skal fyrir eyður í vinnutíma með vaktaálagi, skv. gr. 1.5.1.
Greiðsla fyrir eyður og bakvakt á dagvinnutímabili skv. gr. 2.2.1 er 33,33% álag.
Ræsting
Tímamæld ákvæðisvinna við ræstingar.
#### Á tímabilinu kl. 08:00-20:00 mánudaga -- föstudaga er greitt fyrir tímamælda ákvæðisvinnu sem hér segir:
Frá 1. nóv. 2024: 2.925,87 kr.
Frá 1. apríl 2025: 3.083,87 kr.
Frá 1. apríl 2026: 3.238,06 kr.
Frá 1. apríl 2027: 3.396,73 kr.
Ákvæði til bráðabirgða
Þeir starfsmenn sem höfðu annað tímaviðmið á föstudögum fyrir 1. maí
2000 skulu halda því á meðan ráðning rofnar ekki.
#### Alla aðra tíma vikunnar, þó ekki kl. 00:00-08:00:
Frá 1. nóv. 2024: 3.529,76 kr.
Frá 1. apríl 2025: 3.720,37 kr.
Flatarmæld ákvæðisvinna
#### Fyrir hvern fermetra á mánuði:
> Gólfræsting Fiml.hús Salerni
Frá 1. nóv 2024 714,17 kr. 619,17 kr. 805,17 kr.
Frá 1. apríl 2025 752,74 kr. 652,61 kr. 848,65 kr.
Frá 1. apríl 2026 790,37 kr. 685,24 kr. 891,08 kr.
Frá 1. apríl 2027 829,10 kr. 718,82 kr. 934,75 kr.
#### Kauptaxtar fyrir ákvæðisvinnu skv. flatarmælingu skulu miðaðir við 5 daga vinnuviku. Sé unnið færri daga vikunnar en 5, skal greiða hlutfallslega.
#### Ræstingarvinna skv. flatarmælingu sem framkvæmd er um helgar og á sérstökum frídögum, skal greidd með yfirvinnukaupi skv. fimmta launaflokki öðru þrepi.
Á stórhátíðardögum skv. gr. 2.1.4.3 greiðist hún með stórhátíðarkaupi
skv. sama launaflokki. Sama gildir um ræstingarvinnu umfram fasta
vinnuskyldu.
Persónuuppbót
Persónuuppbót (desemberuppbót) á samningstímanum verður sem hér segir:
Á árinu 2024 106.000 kr.
Á árinu 2025 110.000 kr.
Á árinu 2026 114.000 kr.
Á árinu 2027 118.000 kr.
Starfsmaður sem er við störf í fyrstu viku nóvembermánaðar skal fá
greidda persónuuppbót 1. desember ár hvert miðað við fullt starf
tímabilið 1. janúar til 31. október. Persónuuppbót er föst krónutala og
tekur ekki hækkunum skv. öðrum ákvæðum kjarasamningsins. Á persónuuppbót
reiknast ekki orlofsfé.
Hafi starfsmaðurinn gegnt hlutastarfi eða unnið hluta úr ári, skal hann
fá greitt miðað við starfshlutfall á framangreindu tímabili. Á sama hátt
skal einnig starfsmaður sem látið hefur af starfi en starfað hefur
samfellt í a.m.k. 3 mánuði (13 vikur) á árinu, fá greidda persónuuppbót,
miðað við starfstíma og starfshlutfall. Sama gildir þótt starfsmaður sé
frá störfum vegna veikinda eftir að greiðsluskyldu stofnunar lýkur eða í
Viðbótarlaun
Heimilt er að greiða viðbótarlaun umfram reglubundin mánaðarlaun.
Ákvörðun um greiðslu viðbótarlauna skal tekin af forstöðumanni og vera í
samræmi við reglur fjármála- og efnahagsráðherra um greiðslur
viðbótarlauna. Fjárhæð viðbótarlauna skal rúmast innan fjárveitingar
viðkomandi stofnunar og byggja á málefnalegum sjónarmiðum. Greiða má
viðbótarlaun í allt að sex mánuði en ef tilefni er til er heimilt að
framlengja greiðslu þeirra um þrjá mánuði í senn en þó aldrei lengur en
í tvö ár samfellt.
Um vinnutíma
Almennt
Vinnuvika starfsmanns í fullu starfi er 36 virkar vinnustundir.
Heimilt er að haga vinnu með öðrum hætti en í kafla þessum greinir með samkomulagi starfsmanna og forráðamanna stofnunar og með skriflegu samþykki samningsaðila.
Samningsaðilum er heimilt að semja um rýmkun dagvinnutíma á virkum
dögum, umfram þau tímamörk sem um getur í gr. 2.2.1.
Vinnutími skal vera samfelldur eftir því sem við verður komið. Fyrir eyður í vinnutíma er greitt skv. gr. 1.5.3 og 1.5.4.
Frídagar
#### Almennir frídagar eru laugardagar og sunnudagar.
#### Sérstakir frídagar eru:
1\. Nýársdagur
2\. Skírdagur
3\. Föstudagurinn langi
4\. Laugardagur fyrir páska
5\. Páskadagur
6\. Annar í páskum
7\. Sumardagurinn fyrsti
8\. 1. maí
Dagvinna
Tímamörk dagvinnu eru frá kl. 08:00 til kl. 17:00 á virkum dögum frá mánudegi til föstudags.
Þær stofnanir sem hafa haft aðra vinnutilhögun haldi henni.
Forstöðumanni stofnunar er heimilt að verða við óskum einstakra starfsmanna um sveigjanlegan vinnutíma á tímabilinu kl. 07:00 - 18:00 á virkum dögum. Leita skal samþykkis samningsaðila þegar slíkar heimildir eru veittar.
Dagvinnumaður sem vinnur hluta af vikulegri vinnuskyldu sinni utan dagvinnutímabils skv. gr. 2.2.1, skal fá greitt álag skv. gr. 1.5.1 á þann hluta starfs síns. Hafi verið samið um rýmkun á dagvinnutímabili, skv. 2. mgr. gr. 2.1.2 eða gr. 2.2.2, greiðist ekki álag utan þeirra tímamarka sem greinir í gr. 2.2.1.
Falli niður vinna á verkstað vegna veðurs eða annarra orsaka sem starfsmenn eiga enga sök á, skal skylt að greiða kaup fyrir fastan reglulega vinnutíma. Í slíkum tilvikum er heimilt að fela starfsmönnum önnur viðfangsefni í þágu stofnunarinnar.
Yfirvinna
Yfirvinna telst sú vinna, sem fer fram utan tilskilins daglegs vinnutíma eða vaktar starfsmanns svo og vinna, sem innt er af hendi umfram vikulega vinnutímaskyldu þótt á dagvinnutímabili sé.
Öll vinna sem unnin er á sérstökum frídögum skv. gr. 2.1.4.2, greiðist sem yfirvinna skv. gr. 1.4 nema vinnan falli undir gr. 2.6.7.
Útköll
#### Útkall á virkum dögum á tímabilinu kl. 08:00-24:00. Þegar starfsmaður er kallaður til vinnu sem ekki er í beinu framhaldi af daglegri vinnu hans, skal greitt yfirvinnukaup fyrir að minnsta kosti 3 klst., nema reglulegur vinnutími hans hefjist innan þriggja klst. frá því hann fór til vinnu en þá greiðist yfirvinna frá upphafi útkalls fram til þess að reglulegur vinnutími hefst. Ljúki útkalli áður en 3 klst. eru liðnar frá lokum hinnar daglegu vinnu, skal greiða yfirvinnu fyrir tímann frá lokum hinnar daglegu vinnu til loka útkalls.
#### Útkall milli kl. 00:00 og 08:00 og á almennum og sérstökum frídögum. Ef útkall hefst á tímabilinu kl. 00:00-08:00 frá mánudegi til föstudags, kl. 17:00-24:00 á föstudegi eða á almennum eða sérstökum frídögum skv. gr. 2.1.4.1 og 2.1.4.2, skal greitt yfirvinnukaup fyrir að minnsta kosti 4 klst. nema reglulegur vinnutími hefjist innan 3 ½ klst. frá því að útkall hófst en í þeim tilvikum skal greiða ½ klst. til viðbótar við unninn tíma.
Við lágmarksgreiðslu í útkalli bætist hvorki matar- og/eða kaffitími né
ferðatími eða bæting fyrir slíkt. Sé um endurtekin útköll að ræða með
stuttu millibili skal greiða samfelldan tíma frá upphafi fyrra/fyrsta
útkalls þangað til síðara/síðasta útkalli lýkur.
Hafi starfsmaður skv. lögum eða samningi skemmri vikulega vinnuskyldu en gert er ráð fyrir í gr. 2.1.1 skal vinna umfram hana greidd skv. gr. 2.3.5 og 2.3.6.
Óreglubundin vinna umfram hina skertu vinnuskyldu eða samfelld vinna skemur en einn mánuð, greiðist með því kaupi, sem greitt er fyrir yfirvinnu.
Reglubundin vinna dagvinnumanna innan dagvinnumarka, í einn mánuð eða lengur, allt að vinnuskyldu miðað við fullt starf, greiðist sem reiknað hlutfall af mánaðarlaunum enda hafi starfsmanni verið kynnt það áður en sú vinna hófst. Það sama gildir um reglubundna vinnu vaktavinnumanna, að uppfylltum sömu skilyrðum, óháð því hvenær sólarhrings sú vinna fer fram.
Því er beint til stofnana að setja sér nánari reglur varðandi yfirvinnu
og hvenær sé rétt að ræða endurskoðun á starfshlutfalli enda sé
yfirvinna reglubundin eða fyrirséð.
Öll yfirvinna skal greidd eftirá fyrir hvern mánuð eða hverja þrjátíu daga og komi til útborgunar eigi síður en 15 dögum eftir síðasta dag reikningstímabilsins. Sama gildir um greiðslu fyrir yfirvinnu á veikindatímabili.
Heimilt er starfsmanni, með samkomulagi við vinnuveitanda, að safna frídögum vegna yfirvinnu, á þann hátt að yfirvinnutímar komi til uppsöfnunar og frítöku á dagvinnutímabili en yfirvinnuálagið er greitt við næstu reglulegu útborgun. Samkomulag skal vera um töku frísins og það skipulagt þannig að sem minnst röskun verði á starfsemi stofnunar. Frí samkvæmt framansögðu, vegna undanfarandi almanaksárs, sem ekki hefur verið nýtt fyrir 15. apríl ár hvert, eða við starfslok, skal greitt út á dagvinnutaxta viðkomandi starfsmanns við næstu reglulegu útborgun.
Ef samkomulag er á milli aðila má einnig veita 1,62 klst. í frí í
dagvinnu fyrir hvern yfirvinnutíma og fellur þá greiðsla yfirvinnukaups
niður enda kemur hún í stað unninnar yfirvinnustundar.
Talan 1,62 er fundin með því að margfalda 156 stundir miðað við
meðalmánuð (m.v. vikulega vinnuskyldu sem er 36 virkar vinnustundir) með
reiknistuðli yfirvinnu 2 sem er 1,0385%.
Þegar starfsmenn vistheimila ferðast með og annast vistmenn á ferðalögum, skal hver ferðadagur reiknaður allt að 12 klst. Vinnutíma umfram reglubundna vinnuskyldu greiðist sem yfirvinna. Vegna næturgistingar á ferðalögum með vistmönnum greiðast að auki 2 klst.
Fjarvistaruppbót
#### Greiða skal fjarvistaruppbót vegna dvalar í lengri tíma við störf fjarri föstum vinnustað.
#### Fjarvistaruppbót greiðist vegna tímabundinna starfa á vinnustöðum í óbyggðum, á hafi úti eða sambærilegum vinnustöðum þar sem ekki er unnt að sækja vinnustað frá heimili eða fastri aðstöðu vinnuveitanda í byggð eða svo er ekki gert að ákvörðun vinnuveitanda.
#### Fjarvistaruppbót greiðist þannig að til viðbótar unnum tíma skal greiða eina klst. í yfirvinnu á dag frá og með þriðja degi samfelldrar fjarvistar, sem uppfyllir skilyrði gr. 2.3.10.2. Greiðsla þessi fellur niður sé greitt fyrir vinnu þessa öðrum ákvæðum samnings þessa eða skv. sérstökum samningum umfram það sem ákveðið er í kjarasamningi félaganna.
Hvíldartími
Gildissvið o. fl.
Hvað varðar gildissvið, hvíldartíma, vinnuhlé og fleira vísast til
samnings ASÍ, BHM, BSRB og KÍ og samninganefndar ríkisins,
Reykjavíkurborgar og Launanefndar sveitarfélaga frá 23. janúar 1997, um
ákveðna þætti er varða skipulag vinnutíma, sem fylgir kjarasamningi
þessum sem fylgiskjal og telst hluti hans.
Í þessu sambandi vísast jafnframt til leiðbeininga samráðsnefndar um
skipulag vinnutíma, dags. 16. febrúar 2001. Samráðsnefnd þessi er skipuð
samkvæmt 14. gr. framangreinds samnings og er henni jafnframt falið að
fjalla um ágreiningsmál sem upp kunna að koma vegna þeirra málefna sem
þar er fjallað um.
Daglegur hvíldartími - Um skipulag vinnutíma
Vinnutíma skal haga þannig að á 24 stunda tímabili, reiknað frá
skipulögðu- /venjubundnu upphafi vinnudags starfsmanns, fái starfsmaður
a.m.k. 11 klst. samfellda hvíld. Verði því við komið, skal dagleg hvíld
ná til tímabilsins frá kl. 23:00 til 06:00. Óheimilt er að skipuleggja
vinnu þannig að vinnutími á 24 klst. tímabili fari umfram 13 klst.
Skipulagt eða venjubundið upphaf vinnudags -- skýring Sé skipulagt
upphaf vinnudags t.d. kl. 8:00, skal miða við það tímamark. Hafi
starfsmaður á hinn bóginn fastan vinnutíma sem hefst t.d. kl. 20:00,
skal sólarhringurinn miðaður við það tímamark. Í vaktavinnu er eðlilegt
að miða upphaf vinnudags við merktan vinnudag á vaktskrá/varðskrá. Sé
ekki um merktan vinnudag að ræða, t.d. aukavakt í vaktafríi, miðast
upphafið við tímamörk síðasta merkta vinnudags.
Starfsmaður á rétt á a.m.k. 15 mínútna hléi ef daglegur vinnutími hans
er lengri en 6 klst. Kaffi- og matarhlé teljast hlé í þessu sambandi.
Frávik frá daglegri lágmarkshvíld
#### Vaktaskipti
Á skipulegum vaktaskiptum er heimilt að stytta samfellda lágmarkshvíld
starfsmanna í allt að 8 klst. Þetta á t.d. við þegar starfsmaður skiptir
af morgunvakt yfir á næturvakt samkvæmt skipulagi vaktskrár.
Fráviksheimild þessi frá 11 klst. lágmarkshvíld á hins vegar ekki við
þegar starfsmaður lýkur yfirvinnu og fer yfir á reglubundna vakt og
öfugt. Þar sem hér er um frávik frá meginreglunni um 11 klst. samfellda
hvíld að ræða, verður að gera þá kröfu til vaktkerfis að það sé
skipulagt þannig að skipti milli mismunandi tegunda vakta séu sem
sjaldnast á vaktahring og að jafnaði reyni ekki á frávik þetta oftar en
einu sinni í viku. Vinnan skal því skipulögð með sem jöfnustum hætti.
#### Sérstakar aðstæður
Við sérstakar aðstæður er heimilt að stytta samfellda lágmarkshvíld í
allt að 8 klst. og lengja vinnulotu í allt að 16 klst., þ.e.a.s. við
ófyrirsjáanleg atvik þegar bjarga þarf verðmætum. Ennfremur þegar
almannaheill krefst þess og/eða halda þarf uppi nauðsynlegri
heilbrigðis- eða öryggisþjónustu. Sé heimildum til frávika frá daglegum
Vikulegur hvíldardagur
Á hverju 7 daga tímabili skal starfsmaður fá a.m.k. einn vikulegan
hvíldardag sem tengist beint daglegum hvíldartíma og skal við það miðað
að vikan hefjist á mánudegi. Starfsmaður á þannig að fá 35 klst.
samfellda hvíld einu sinni í viku.
Að svo miklu leyti sem því verður við komið, skal vikulegur hvíldardagur
vera á sunnudegi og starfsmaður fá frí á þeim degi. Þó má stofnun með
samkomulagi við starfsmenn sína fresta vikulegum hvíldardegi þar sem
sérstakar ástæður gera slík frávik nauðsynleg, þannig að í stað vikulegs
hvíldardags komi tveir samfelldir hvíldardagar á hverjum tveimur vikum.
Sé sérstök þörf á að skipuleggja vinnu þannig að vikulegum hvíldardegi
sé frestað, skal haga töku hvíldardaga þannig að teknir séu tveir
hvíldardagar saman.
Frítökuréttur
#### Almenn skilyrði frítökuréttar
Hafi stjórnandi metið það svo að brýn nauðsyn sé til að starfsmaður mæti
til vinnu áður en 11 klst. lágmarkshvíld er náð, skapast frítökuréttur,
1 1/2 klst. (í dagvinnu) fyrir hverja klukkustund sem hvíldin skerðist.
Ávinnsla frítökuréttar einskorðast ekki við heilar stundir. Starfsmaður
á ekki að mæta aftur til vinnu fyrr en að aflokinni 11 klst. hvíld nema
hann hafi sérstaklega verið beðinn um það. Mæti starfsmaður eigi að
síður áður en hann hefur náð hvíldinni, ávinnur hann sér ekki
frítökurétt.
#### Samfelld hvíld rofin með útkalli - Frítökuréttur miðað við lengsta hlé.
Ef hvíld er rofin einu sinni eða oftar innan 24 stunda tímabils miðað
við skipulagt/venjubundið upphaf vinnudags starfsmanns, skal bæta það
sem vantar upp á að 11 klst hvíld náist, miðað við lengsta hlé innan
vinnulotu, með frítökurétti, 1 1/2 klst. (dagvinnu) fyrir hverja
klukkustund sem vantar upp á 11 klst. hvíld.
#### Vinna umfram 16 klst.
Æðstu stjórnendur og aðrir þeir sem ráða vinnutíma sínum sjálfir
Aðilar þessir geta eðli málsins samkvæmt ekki áunnið sér frítökurétt,
sbr. einnig gildissvið vinnuverndarákvæða um þá í tilskipun
Evrópusambandsins nr. 93/104/EC, 1. tölul., a-liðar, 17.gr. og 4.mgr.
Með bakvakt er átt við að starfsmaður sé ekki við störf en reiðubúinn til að sinna útkalli. Það telst ekki bakvakt ef starfsmaður dvelst á vinnustað að beiðni yfirmanns. Um greiðslu fyrir bakvakt sjá gr. 1.5.2.
Starfsmaður á rétt á fríi í stað greiðslu álags fyrir bakvakt. 20 mínútna frí jafngildir 33,33% vaktaálagi, 27 mínútna frí jafngildir 45% vaktaálagi, 72 mínútna frí jafngildir 120% vaktaálagi og 99 mínútna frí jafngildir 165% vaktaálagi.
Bakvaktargreiðsla fellur niður þann tíma sem yfirvinnukaup er greitt.
Fyrir reglubundna bakvakt skal veita frí sem svarar mest 80 klst. fyrir 1200 klst. á bakvakt. Frí þetta skal veita hlutfallslega miðað við starfshlutfall og starfstíma. Bakvaktafrí er að hámarki 80 stundir vegna ákvæðis 2.5.4 þótt bakvaktastundir séu fleiri en 1200. Leitast skal við að taka bakvaktafrí samhliða ávinnslu og svo fljótt sem unnt er.
Unnar stundir á bakvöktum skulu ekki dregnar frá þegar bakvaktarstundir á ári eru taldar, sbr. gr. 2.5.4.
Leyfi skv. gr. 2.5.4 má veita hvenær árs sem er en ekki er heimilt að flytja það milli ára.
Heimilt er að semja við starfsmann um greiðslu í stað fría samkvæmt
grein 2.5.4. Greiðsla þessi miðast við tímakaup í dagvinnu samkvæmt
gr.1.3.1.
Heimilt er með samkomulagi starfsmanna og forráðamanna stofnunar og með skriflegu samþykki samningsaðila að semja um annað fyrirkomulag greiðslu fyrir bakvaktir en að framan greinir. T.d. er heimilt að semja um ákveðinn fjölda klukkustunda fyrir bakvakt án tillits til tímalengdar. Ef samið er um aðrar bakvaktagreiðslur en um getur í gr. 1.5.2 skal, að teknu tilliti til útkallatíðni og lengdar útkalla á tilteknu viðmiðunartímabili, semja um að bakvaktagreiðslur falli ekki niður í útköllum, að hluta til eða öllu leyti.
Vaktavinna
Þeir sem vinna á reglubundnum vöktum, skulu fá álag fyrir unnin störf á þeim tíma er fellur utan venjulegs dagvinnutímabils skv. gr. 2.2.1.
Ef skipulagður vinnutími starfsmanns er að jafnaði 20% eða meira utan
dagvinnumarka telst hann vaktavinnumaður.
Þar sem unnið er á reglubundnum vöktum skal leggja fram drög að vaktskrá, sem sýnir væntanlegan vinnutíma hvers starfsmanns, sex vikum áður en hún tekur gildi. Endanleg vaktskrá skal lögð fram mánuði áður en fyrsta vakt samkvæmt skránni hefst, nema samkomulag sé við starfsmann um skemmri frest.
Krefjist starfsemi stofnunar breytingar á vaktskrá skal hún gerð með
samþykki starfsmanns. Ef vaktskrá er breytt með skemmri fyrirvara en 24
klst., skal viðkomandi starfsmanni greitt breytingargjald sem nemur 2%
af mánaðarlaunum í hverjum launaflokki og þrepi. Sé fyrirvarinn 24-168
klst. (ein vika) skal greiða breytingargjald sem nemur 1,3% af
mánaðarlaunum í hverjum launaflokki og þrepi. Hér er eingöngu átt við
breytingu á skipulagðri vakt en ekki aukavakt.
Taki starfsmaður vakt umfram vinnuskyldu, með minna en 24. klst.
fyrirvara á tímabilinu kl. 17:00-24:00 á föstudögum, kl. 24:00-08:00
mánudaga til föstudaga, kl. 00:00-24:00 laugardaga, sunnudaga og
sérstaka frídaga, sbr. gr. 2.1.4.2 miðað við 8 klst. vakt, skal greiða
breytingargjald sem nemur 1,3% af mánaðarlaunum í hverjum launaflokki og
þrepi og hlutfallslega fyrir lengri eða styttri vaktir.
Við samningu vaktskrár skal þess gætt að helgidagavinna skiptist sem jafnast á starfsmenn.
Að jafnaði skulu vaktir vera á bilinu 4 - 10 klst. Heimilt er, sbr. gr. 2.1.2, að semja um aðra tímalengd vakta.
Þar sem nauðsyn er á samvistartíma við vaktaskipti, skal fella hann inn í hinn reglulega vinnutíma.
Skipulagi vaktavinnu skal haga þannig að starfsmenn fái að jafnaði tvo samfellda frídaga í viku.
Árleg vinnuskylda vaktavinnufólks sem vinnur á reglubundnum vöktum skal að jafnaði vera sú sama og hjá dagvinnufólki. Vinnuskylda vaktavinnufólks lækkar því um 7,2 vinnuskyldustundir miðað við fullt starf vegna sérstakra frídaga og stórhátíðardaga, skv. gr. 2.1.4.2, sem falla á mánudag til föstudags að undanskildum aðfangadegi og gamlársdegi sem skal vera 3,6 klukkustundir fyrir hvorn dag miðað við fullt starf. Að jafnaði skal taka út lækkun á vinnuskilum vegna sérstakra frídaga innan tímabils vaktskrár. Óski starfsmaður eftir því að safna upp vinnuskilum vegna sérstakra frídaga og stórhátíðardaga skal hann tilkynna sínum yfirmanni um það fyrir framlagningu vaktskrár þegar ávinnsla á sér stað. Yfirmanni er skylt að verða við óskum starfsmanns enda verði því viðkomið vegna starfsemi stofnunar. Í þeim tilvikum þar sem vinnuskil vegna sérstakra frídaga og stórhátíðardaga flytjast á milli mánaða skal halda utan um það og starfsfólk upplýst reglulega. Vinna sem fellur á sérstaka frídaga og stórhátíðardaga skal auk þess launa með álagi skv. gr. 1.5.1.
Með reglubundnum vöktum er átt við vaktir sem skipulagðar eru alla daga
að meðtöldum sérstökum frídögum og stórhátíðardögum. Í þeim tilvikum þar
sem stofnun er lokuð á sérstökum frídegi eða stórhátíðardegi fær
starfsmaður sem á vakt þann dag skv. skipulagðri vaktskrá frí sem
vaktinni nemur í stað lækkunar vinnuskyldu og að teknu tilliti til
lengdar vaktar.
Vægi vinnuskyldustunda vaktavinnufólks
Vinnuskyldustundir vaktavinnufólks utan dagvinnumarka skv. skipulagðri
vaktskrá og innan vinnutímaskyldu hafa ólíkt vægi við útreikning
vinnuskila. Vinnuskyldustundir sem greiddar eru með 33,33% og 55%
vaktaálagi skv. gr. 1.5.1 hafa vægið 1,05 þannig að fyrir hverjar 60
mínútur reiknast 63 mínútur. Vinnustundir sem greiddar eru með 65% og
75% vaktaálagi skv. gr. 1.5.1 hafa vægið 1,2 þannig að fyrir hverjar 60
mínútur reiknast 72 mínútur. Þrátt fyrir framangreint skulu vinnuskil
starfsmanns í fullu starfi aldrei fara undir 32 vinnustundir á viku að
jafnaði (að meðaltali á launatímabili) og hlutfallslega miðað við
starfstíma og starfshlutfall.
Vinnuskyldustundir sem greiddar eru með 120% vaktaálagi skv. gr. 1.5.1
hafa vægið 1,05 á tímabilinu 08:00-24:00 og vægið 1,2 á tímabilinu
00:00-08:00. Vinnuskyldustundir sem greiddar eru með 165% vaktaálagi
hafa vægið 1,20.
Vaktahvati
Starfsfólk sem vinnur vaktavinnu og uppfyllir skilyrði greinarinnar fær
greiddan vaktahvata með eftirfarandi hætti. Vaktahvati greiðist sem
hlutfall greiddra mánaðarlauna vegna fjölbreytileika og fjölda vakta á
þremur síðustu uppgjörstímabilum samkvæmt skipulögðum vöktum innan
vinnutímaskyldu. Lágmarksfjöldi vinnuskyldustunda á því tímabili utan
dagvinnumarka (á 33,33%, 55%, 65% og 75% álagi) eru 126
vinnuskyldustundir. Vaktir eru flokkaðar í fjórar tegundir; dagvaktir,
kvöldvaktir (33,33% álag), næturvaktir á virkum dögum (65% álag) og
helgarvaktir (55% og 75% álag). Þá skal lágmarksfjöldi vinnuskyldustunda
í hverri tegund vakta vera 45 vinnuskyldustundir. Starfsmaður þarf að
standa vaktir í tveimur til fjórum tegundum vakta, 14 sinnum eða oftar
að meðaltali á uppgjörstímabili til þess að njóta vaktahvata.
Þegar starfsfólk hefur störf reiknast vaktahvati fyrir eitt
uppgjörstímabil á fyrsta og öðrum mánuði í starfi þannig að
lágmarksfjöldi stunda utan dagvinnumarka eru 42 og lágmarksfjöldi
vinnuskyldustunda í hverri tegund vakta eru 15. Eftir þrjá mánuði í
starfi reiknast vaktahvati skv. 1. mgr. Það sama á við þegar samið er um
breytingar á starfshlutfalli sem nema 40% eða meira til hækkunar eða
lækkunar.
Starfsmenn sem vinna reglubundna vaktavinnu, skulu undanþegnir næturvöktum ef þeir óska er þeir hafa náð 55 ára aldri.
Sérstök ákvæði um ræstingu
Með ræstingarstörfum er átt við; tímamælda ákvæðisvinnu, fermetramælingu og ræstingu í tímavinnu.
Eftirfarandi ákvæði gilda um starfsmenn við ræstingarstörf nema um annað
sé samið sérstaklega.
Um önnur atriði varðandi ræstingu en um getur í samningi þessum fer
eftir rammasamningi milli VMSÍ annars vegar og fjármálaráðherra f.h.
ríkissjóðs, Reykjavíkurborgar, VSÍ og VMS hins vegar frá 1. nóvember
1994.
Öll regluleg ræsting sem ætlunin er að verði unnin skv. tímamældri ákvæðisvinnu greiðist skv. tímamældum ákvæðisvinnutaxta, þar til að mæling hefur verið framkvæmd.
Vinna við hreingerningu/aðalhreingerningu greiðist með yfirvinnutaxta skv. fimmta launaflokki, öðru þrepi ef hún er ekki hluti af almennri vinnuskyldu starfsmanns. Þó aldrei lægri en sem samsvarar hærri taxtanum í tímamældri ákvæðisvinnu fyrir ræstingu.
Ekki skal greitt fyrir skemmri tíma en 3 klukkustundir við ræstingarstörf, miðað við viðkomandi taxta.
Ræstingarmaður í tímavinnu skal eiga rétt á 3 klst. vinnu með samsetningu ræstingarsvæða innan sömu byggingar eða fleiri þar sem þess er kostur.
Ræstingarstörf sem unnin eru á tímabilinu kl. 08:00-18:00 frá mánudegi til föstudags í hálfu starfi eða meira má greiða sem mánaðarlaun enda verða þau skv. eðli sínu ekki unnin í ákvæðisvinnu.
Sé ekki unnt að ræsta í húsnæði á venjubundnum tíma vegna aðstæðna á vinnustað eða þeim tíma sem tiltekinn er í verklýsingu og starfsmaður ekki látinn vita áður en hann mætir á vinnustað, skal hann fá greitt skv. viðkomandi taxta á meðan hann bíður á verkstað. Starfsmaður ber ábyrgð á að koma upplýsingum um lengd og ástæður biðtíma til síns yfirmanns svo fljótt sem unnt er.
Hlé frá vinnu, fæði og matstofa
Hlé frá vinnu
Starfsmönnum er heimilt að neyta matar og drykkja við vinnu sína þegar því verður við komið starfsins vegna og slík hlé eru hluti af virkum vinnutíma.
Heimilt er með samkomulagi stjórnenda stofnunar og einfalds meirihluta þeirra starfsmanna sem málið varðar að ákvarða dagleg hlé sem eru á forræði starfsmanna. Ákvörðuð lengd þeirra lengir daglega viðveru starfsmanna samsvarandi enda teljast slík hlé ekki til virks vinnutíma.
Á þeim stofnunum þar sem hlé eru ákvörðuð með slíku samkomulagi og unnið
er í hléinu að beiðni yfirmanns er greitt fyrir það með yfirvinnukaupi.
Þeir einstaklingar og/eða starfahópar sem fyrir gildistöku þessa
samnings fengu að jafnaði reglubundið greiðslur skv. gr. 3.2. í eldri
samning, skulu halda sambærilegum greiðslum sbr. bókun 2.
Fæði og mötuneyti
Starfsmenn sem eru við störf á föstum vinnustað, skulu hafa aðgang að matstofu eftir því sem við verður komið. Matstofa telst sá staður í þessu tilviki þar sem hægt er að bera fram heitan og kaldan mat, aðfluttan eða eldaðan á staðnum. Húsakynni og aðstaða skulu vera í samræmi við kröfur viðkomandi heilbrigðisyfirvalda. Starfsmenn greiði efnisverð matarins en annar rekstrarkostnaður greiðist af viðkomandi stofnun.
Á þeim vinnustöðum þar sem ekki er starfrækt mötuneyti, skal reynt að tryggja starfsmönnum aðgang að nærliggjandi mötuneyti á vegum vinnuveitanda, eða látinn í té útbúnaður til að flytja matinn á matstofu vinnustaðar þannig að starfsmönnum sé flutningur matarins að kostnaðarlausu.
Ef stofnunin kaupir mat hjá öðrum aðila en greint er í gr. 3.2.2, skulu starfsmenn greiða fyrir sambærilegan mat upphæð er svarar til meðaltalsverðs er starfsmenn greiða í mötuneyti Stjórnarráðsins.
Meðaltalsverð fæðis er 968 kr. frá 1. sept. 2023. Upphæð meðaltalsverðs
Starfsmaður sem hefur ekki aðgang að matstofu en ætti að hafa það skv. gr. 3.2.1 eða er á vakt þegar matstofa vinnustaðar er ekki opin, skal fá það bætt með fæðispeningum sem nema 639 kr. enda sé dagleg vinnuskylda starfsmanns 6 klukkustundir eða lengri.
Upphæð fæðispeninga breytist á þriggja mánaða fresti í samræmi við matvörulið vísitölu neysluverðs (01 Matur og drykkjarvörur) með vísitölu maí mánaðar 2024 sem grunnvísitölu (236,6 stig) miðað við undirvísitölur frá 2008.
Þar sem mötuneyti eru á vinnustöðum, skulu starfsmenn sem kaupa þar fæði, tilnefna 2 trúnaðarmenn úr sínum hópi til þess að fylgjast með rekstri mötuneytisins og eiga aðgang að reikningum þess.
Skyldumatur, greiðslur
Starfsmönnum sem er gert að matast með skjólstæðingum sínum og aðstoða þá við borðhaldið, skulu undanþegnir því að greiða fyrir þær máltíðir enda sé þeim ekki umbunað fyrir það með öðrum hætti svo sem styttri vinnutíma eða greiðslu. Starfsmaður skal í slíkum tilvikum hafa sambærilega aðstöðu og sama fæði og skjólstæðingar.
Orlof
Lengd orlofs
Orlof skal vera 30 dagar (216 stundir miðað við 36 virkar vinnustundir á viku) miðað við fullt starf. Ávinnsla orlofs skal vera hlutfallsleg miðað við starfshlutfall og starfstíma starfsmanns.
Orlofsfé og orlofsuppbót
Starfsmaður skal fá 13,04% orlofsfé á yfirvinnu og álagsgreiðslur skv. samningi þessum.
Orlofsuppbót á samningstímanum verður sem hér segir:
Á árinu 2025 60.000 kr.
Á árinu 2026 62.000 kr.
Á árinu 2027 64.000 kr.
Hinn 1. júní ár hvert skal starfsmaður sem er í starfi til 30. apríl
næst á undan, fá greidda sérstaka eingreiðslu, orlofsuppbót, er miðast
við fullt starf næstliðið orlofsár. Greitt skal hlutfallslega miðað við
starfshlutfall og starfstíma.
Hafi starfsmaður látið af störfum á orlofsárinu vegna aldurs eða eftir
a.m.k. 3 mánaða/13 vikna samfellt starf á orlofsárinu, skal hann fá
greidda orlofsuppbót hlutfallslega miðað við unninn tíma og
starfshlutfall. Sama gildir ef starfsmaður var frá störfum vegna
veikinda eftir að greiðsluskyldu stofnunar lýkur eða vegna
fæðingarorlofs. Orlofsuppbót er föst fjárhæð og tekur ekki breytingum
skv. öðrum ákvæðum samningsins. Á orlofsuppbót reiknast ekki orlofsfé.
Áunnin orlofsuppbót skal gerð upp samhliða starfslokum.
Orlofsárið
Orlofsárið er frá 1. maí til 30. apríl.
Ef breytingar verða á starfshlutfalli á orlofsárinu þarf að taka tillit til þess í launaútreikningi við töku orlofsins.
Sumarorlof
Tímabil sumarorlofs er frá 1. maí til 15. september.
Starfsmaður á rétt á að fá 20 daga orlof, þar af 15 daga samfellda á sumarorlofstímabilinu og allt að fullu orlofi á sama tíma, verði því við komið vegna starfa stofnunar.
Ákvörðun orlofs
Yfirmaður ákveður, í samráði við starfsmann, hvenær orlof skuli veitt. Yfirmanni er skylt að verða við óskum starfsmanna um hvenær orlof skuli veitt enda verði því við komið vegna starfsemi stofnunar. Ákvörðun um sumarorlof skal liggja fyrir svo fljótt sem verða má og eigi síðar en 31. mars og tilkynnt starfsmanni með sannanlegum hætti, svo sem í tímaskráningarkerfi stofnunar, nema sérstakar aðstæður hamli.
Sé orlof eða hluti orlofs tekið utan sumarorlofstímabils, að skriflegri beiðni yfirmanns, skal sá hluti orlofsins lengjast um 25%.
Frestun orlofs
Flutningur orlofs milli ára er óheimill, sbr. þó grein 4.6.2 og 4.6.3.
Ef starfsmaður tekur ekki orlof eða hluta af orlofi, að skriflegri beiðni yfirmanns, getur orlofið geymst til næsta orlofsárs, enda hafi starfsmaður ekki lokið orlofstöku á orlofsárinu. Sama gildir um starfsmann í fæðingarorlofi. Í slíkum tilvikum getur uppsafnað orlof þó aldrei orðið meira en 60 dagar.
Upplýsingar um stöðu þegar áunnins og ótekins orlofs skulu vera
starfsmönnum aðgengilegar í tímaskráningarkerfi stofnunar.
Veikist starfsmaður í orlofi, telst sá tími sem veikindum nemur ekki til orlofs, enda sanni starfsmaður með læknisvottorði að hann geti ekki notið orlofs.
Tilkynna skal yfirmanni án tafar með sannanlegum hætti ef um veikindi
eða slys í orlofi er að ræða.
Í slíkum tilvikum er heimilt að flytja ótekið orlof til næsta árs.
Komi starfsmaður úr öðru starfi án þess að hafa þar notið áunnins orlofs, þá á hann rétt á launalausu orlofi þar til 30 daga orlofi er náð.
Hafi starfsmaður sem átti gjaldfallið orlof þann 1. maí 2020, allt að 60 dagar, ekki nýtt þá daga fyrir 30. apríl 2023, falla þeir dagar niður sem eftir standa.
Áunninn orlofsréttur
Greiða skal dánarbúi áunninn orlofsrétt látins starfsmanns.
Orlofssjóður
Ríkissjóður greiðir sérstakt gjald í orlofssjóð Eflingar - stéttarfélags. Gjald þetta skal nema 0,5% af heildarlaunum félagsmanna í þjónustu ríkisins. Gjaldið skal greiða mánaðarlega eftir á skv. útreikningi launagreiðanda.
Ferðir og gisting
Ferðakostnaður samkvæmt reikningi
Kostnaður vegna ferðalaga innanlands á vegum vinnuveitanda skal greiðast eftir reikningi, enda fylgi fullnægjandi frumgögn. Sama gildir ef hluti vinnudags er unninn svo langt frá föstum vinnustað að starfsmaður þarf að kaupa sér fæði utan heimilis eða fasts vinnustaðar.
Starfsmenn skulu fá fyrirframgreiðslu áætlaðs ferðakostnaðar.
Um uppgjör ferðakostnaðar, þar með talið akstursgjald, fer eftir sömu reglum og um uppgjör yfirvinnu.
Dagpeningar innanlands
Greiða skal gisti- og fæðiskostnað með dagpeningum, sé um það samkomulag eða ekki unnt að leggja fram reikninga.
Dagpeningar á ferðalögum innanlands skulu ákveðnir af nefnd skv. gr. 5.7.
Sé gist í húsnæði í eigu eða á vegum stofnunar, greiðast ekki dagpeningar fyrir gistingu nema um annað sé samið í hvert sinn.
Samkomulag er milli aðila um að dagpeningum ferðakostnaðarnefndar fyrir fæðiskostnað skuli skipt í 8 einingar fyrir allar máltíðir dagsins þannig:
1\. árbítur 1 ein. 2.075 kr.
2\. morgunkaffi 1 ein. 2.075 kr.
3\. hádegisverður 2 ein. 4.150 kr.
4\. síðdegiskaffi 1 ein. 2.075 kr.
5\. kvöldverður 2 ein. 4.150 kr.
6\. kvöldkaffi 1 ein. 2.075 kr.
Ofangreindar fjárhæðir gilda frá 1. október 2024.
Dagpeningar skv. grein 5.2.4 er umsamin endurgreiðsla á útlögðum
kostnaði. Þar af leiðir að á vinnustöðum þar sem kaffitímar hafa verið
felldir niður til styttingu á daglegum vinnutíma, koma þeir kaffitímar
ekki til talningar á dagpeningaeiningum.
Greiðsluháttur
Fyrirfram skal af stofnun og starfsmanni ákveðið hvaða háttur á greiðslu ferðakostnaðar skal viðhafður hverju sinni. Í hverju einstöku ferðalagi má einungis hafa einn greiðsluhátt, þ.e. greiðslu skv. framlögðum reikningum eða greiðslu dagpeninga.
Vinnusókn og ferðir
Starfsmaður skal sækja vinnu til fasts ráðningarstaðar á eigin vegum og í tíma sínum.
Frá grein 5.4.1 eru eftirtalin frávik:
#### Starfsmanni skal séð fyrir ferð eða honum greiddur ferðakostnaður að og frá vinnustað ef öll eftirfarandi skilyrði eru uppfyllt:
- Að starfsmaður hefji eða ljúki vinnu á þeim tímum sem strætisvagnar
ganga ekki.
- Að heimili starfsmanns sé lengra en 1,5 km (loftlína) frá vinnustað.
- Að vinnustaður sé innan leiðakerfis strætisvagna. Með leiðakerfi er
átt við skipulagðar ferðir þar sem gert er ráð fyrir að minnsta
kosti einni ferð á klukkustund innan hvers skilgreinds
þéttbýliskjarna í viðkomandi tilviki.
- Að ekki sé lengra en 1,5 km frá biðstöð að vinnustað.
Starfsmanni er ekki séð fyrir ferð eða honum greiddur ferðakostnaður
fyrir lengri vegalengd en sem nemur 15 km (loftlína) frá vinnustað.
#### Ef ákvæði greinar 5.4.2.1 eiga ekki við, en vinnustaður er innan þéttbýlis, skal starfsmanni séð fyrir ferðum að og frá vinnustað innan 15 km fjarlægðar (loftlína), en þó utan 1,5 km (loftlína), þegar starfsmaður hefur eða lýkur vinnu á tímabilinu frá kl. 00:00 til kl. 07:00 virka daga og frá kl. 00:00 til kl. 12:00 á almennum eða á sérstökum frídögum skv. gr. 2.1.4.2 og 2.1.4.3.
#### Þær stofnanir sem staðsettar eru a.m.k. 1,5 km utan ytri marka næsta þéttbýlis skulu, í stofnanasamningi skv. kafla 11, semja um greiðslu ferðakostnaðar fyrir þá starfsmenn sem ekki búa á staðnum.
Ferðatími erlendis
Þegar starfsmaður fer utan að frumkvæði vinnuveitanda og á vegum hans skulu greiðslur vegna slíks óhagræðis vera með eftirfarandi hætti:
Sé brottför flugs á virkum degi fyrir kl. 10:00 og/eða heimkoma eftir
kl. 15:00 skal starfsmaður fá greiðslu sem nemur þremur álagsstundum á
33,33% álagi skv. gr. 1.5.1 fyrir hvort tilvik.
Á almennum og sérstökum frídögum skal samsvarandi greiðsla nema sex
álagsstundum á 55% álagi skv. gr. 1.5.1, án tillits til þess hvenær dags
flugið er.
Heimilt er að semja um frítíma í stað greiðslu ferðatíma þannig að
Ferðakostnaður á ferðalögum erlendis annar en fargjöld greiðist með dagpeningum sem skulu ákveðnir af nefnd skv. gr. 5.7.
Af dagpeningum á ferðalögum erlendis ber að greiða allan venjulegan ferðakostnað, annan en fargjöld, svo sem kostnað vegna ferða að og frá flugvöllum, fæði, húsnæði, minniháttar risnu og hvers konar persónuleg útgjöld.
Dagpeningar vegna námskeiða o.fl.
Dagpeningar vegna námskeiða, þjálfunar - og eftirlitsstarfa skulu ákveðnir af nefnd skv. gr. 5.7.
Ferðakostnaðarnefnd
Fjárhæðir dagpeninga fyrir gisti- og fæðiskostnað, svo og endurgjalds fyrir afnot af einkabifreiðum starfsmanna samkvæmt samningi þessum, eru þær sömu og ákveðnar eru af ferðakostnaðarnefnd ríkisins.
Heimflutningur fjarri vinnustað
Þegar starfsmaður vinnur fjarri reglulegum vinnustað eða heimastöð þess vinnuflokks er hann tilheyrir, skal hann eiga rétt á ókeypis flutningi í vinnutíma til og frá heimastöð eins og hér segir:
1\. Vikulega ef vegalengd frá dvalarstað vinnuflokks til heimastöðvar
flokksins eftir aðalleið er innan við 450 km.
2\. Hálfsmánaðarlega ef sú vegalengd er 451 km. eða meira. Starfsmanni
skal tryggt eigi skemmra frí en 48 klst. milli ferða skv. þessum lið.
Þrátt fyrir ákvæði gr. 5.8.1 eiga vinnuflokkar rétt á ókeypis flutningi daglega í vinnutíma frá dvalarstað til heimastöðvar ef vegalengd frá heimastöð er innan við 60 km og færð eða veður hamla ekki heimflutningum.
Ef um einn eða tvo menn er að ræða, skulu þeim á sama hátt tryggðar ferðir að og frá vinnustað með ökutæki stofnunar eða á eigin bifreið gegn km-gjaldi.
Starfsmenn vinnuflokks mega semja sín á milli um að fækka heimferðum frá því sem getið er hér að framan, ef þeir hafa komið sér saman um að draga saman frí.
Um heimflutning, sem ekki fellur undir ákvæðin hér að framan, skal semja hverju sinni.
Aðbúnaður og hollustuhættir
Réttur starfsmanna
Allir starfsmenn skulu njóta réttinda skv. lögum nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum, enda falli starf þeirra ekki undir önnur lög.
6.2 Um vinnustaði
Vinnustaður skal þannig úr garði gerður, að þar sé gætt fyllsta öryggis og góðs aðbúnaðar og hollustuhátta, sbr. VI. kafla laga nr. 46/1980.
Gert er ráð fyrir því að starfsfólk geti sinnt reglubundnum störfum sínum innan hefðbundins vinnudags. Mikilvægt er að stofnanir setji sér viðverustefnu þar sem m.a. er skerpt á skilum milli vinnu og einkalífs. Í þeim tilvikum sem starfsfólk þarf að sinna vinnu utan hefðbundins vinnutíma skal það koma fram í starfslýsingu og starfskjörum viðkomandi. Að öðrum kosti skal greiða sérstaklega fyrir vinnuframlag sem yfirmaður krefst af starfsmanni utan hefðbundins vinnutíma.
Lyf og sjúkragögn
Algengustu lyf og sjúkragögn skulu vera fyrir hendi á vinnustað til nota við fyrstu aðgerð í slysatilfellum. Lyf og sjúkragögn skulu vera í vörslu og á ábyrgð verkstjóra og trúnaðarmanna.
Öryggiseftirlit
Á vinnustöðum skal vera fyrir hendi til afnota tæki og öryggisbúnaður, sem Vinnueftirlit ríkisins telur nauðsynlegan.
Skipa skal öryggisverði, öryggistrúnaðarmenn og öryggisnefndir í samræmi við II. kafla laga nr. 46/1980.
Slysahætta
Varast skal eftir föngum, að starfsmaður sé einn við störf þar sem slysahætta er mikil.
Um þetta atriði skal semja þar sem það á við.
Tilkynningaskylda um vinnuslys
Komi fyrir slys eða eitrun á vinnustað skal fyrirsvarsmaður viðkomandi stofnunar tilkynna það til lögreglu eða Neyðarlínu og Vinnueftirlits ríkisins símleiðis eða með öðrum hætti svo fljótt sem verða má og eigi síðar en innan sólarhrings.
Að öðru leyti skal farið eftir reglum nr. 920/2006, um skipulag og framkvæmd vinnuverndarstarfs á vinnustöðum.
Launagreiðandi skal einnig tilkynna Tryggingastofnun ríkisins, slysatryggingadeild, um slys sem verða á vinnustað eða beinni leið til eða frá vinnu, á sérstökum eyðublöðum sem þar fást. Á meðan starfsmaður fær greidd slysalaun frá launagreiðanda af völdum óvinnufærni, fær launagreiðandi greidda slysadagpeninga frá slysatryggingadeild.
Læknisskoðun / veikindi
Á vinnustöðum þar sem sérstök hætta er á heilsutjóni starfsmanna getur viðkomandi stéttarfélag óskað sérstakrar læknisskoðunar á starfsfólki. Telji sérmenntaður embættislæknir Vinnueftirlits ríkisins slíka skoðun nauðsynlega skal hún framkvæmd eins fljótt og unnt er.
Tryggingar
Slysatryggingar
Starfsmenn skulu slysatryggðir allan sólarhringinn fyrir dauða eða vegna varanlegrar örorku. Um trygginguna gilda mismunandi bótafjárhæðir og tryggingaskilmálar eftir því hvort starfsmaður verður fyrir slysi í starfi eða utan starfs. Um skilmála trygginga þessara gilda sérstakar reglur nr. 30/1990 og nr. 31/1990 sem fjármálaráðherra hefur sett.
Dánarslysabætur eru:
1\. Ef hinn látni var ógiftur og lætur ekki eftir sig barn undir 18 ára
aldri og hefur ekki séð fyrir foreldri eða foreldrum, 67 ára og eldri:
vegna slyss utan starfs 1.469.500 kr.
vegna slyss í starfi 1.469.500 kr.
Rétthafar þessara dánarbóta eru lögerfingjar.
2\. Ef hinn látni var ógiftur en lætur eftir sig barn (börn) undir 18
ára aldri og/eða hefur sannanlega séð fyrir foreldri eða foreldrum, 67
ára og eldri:
vegna slyss utan starfs 4.501.300 kr.
vegna slyss í starfi 10.760.000 kr.
Rétthafar þessara dánarbóta eru foreldrar og börn. Taki báðir þessir
aðilar bætur, rennur 1/3 hluti bóta til foreldra en 2/3 hlutar bóta
skiptast milli barna að jöfnu.
Tryggingarfjárhæðir vegna varanlegrar örorku eru:
vegna slyss utan starfs 11.836.800 kr.
vegna slyss í starfi 31.229.100 kr.
Bætur greiðast í hlutfalli við tryggingarfjárhæðirnar, þó þannig að
hvert örorkustig frá 26-50% vegur tvöfalt og hvert örorkustig frá
51-100% vegur þrefalt.
Framangreindar tryggingarfjárhæðir miðast við vísitölu neysluverðs í október 2025, 661,4 stig. Vísitölubinding bóta takmarkast við 3 ár frá slysadegi.
Bótafjárhæðir eru birtar á vef fjármála- og efnahagsráðuneytisins.
Verði ríkissjóður eða vinnuveitandi skaðabótaskyldur gagnvart vátryggða, skulu slysabætur skv. slysatryggingum þessum koma að fullu til frádráttar skaðabótum er honum kann að verða gert að greiða.
Starfsmaður sem í starfi sínu sinnir einstaklingi sem að takmörkuðu eða jafnvel engu leyti getur borið ábyrgð á gerðum sínum, á rétt á að beina skaðabótakröfu sinni vegna líkams- eða munatjóns að launagreiðanda. Við mat og uppgjör kröfunnar gilda almennar reglur skaðabótaréttarins.
Kafli þessi um slysatryggingar, svo breyttur, gildir frá undirskriftardegi.
Farangurstrygging
Farangur starfsmanna á ferðalögum á vegum vinnuveitanda skal tryggður skv. reglum um farangurstryggingu nr. 281/1988.
Persónulegir munir
Verði starfsmaður sannanlega fyrir tjóni á algengum nauðsynlegum fatnaði og munum við vinnu, svo sem úrum, gleraugum o.s.frv., skal það bætt skv. mati. Náist ekki samkomulag, skal tjónið metið af einum fulltrúa frá hvorum aðila.
Slík tjón verða einungis bætt ef þau verða vegna óhapps á vinnustað.
Eigi skal bæta slík tjón ef þau verða sannanlega vegna gáleysis eða
hirðuleysis starfsmanns.
Verkfæri og vinnuföt
Verkfæri
Starfsmenn eru eigi skyldugir að leggja sér til verkfæri nema svo sé sérstaklega um samið.
Einkennis- og hlífðarföt
Þar sem krafist er einkennisfatnaðar eða sérstök hlífðarföt eru nauðsynleg, t.d. vinnusloppar, skal starfsmönnum séð fyrir slíkum fatnaði, þeim að kostnaðarlausu. Sama gildir um hlífðarföt vegna óþrifalegra starfa og starfa sem hafa óvenjulegt fataslit í för með sér.
Starfsmönnum skal lagður til þeim að kostnaðarlausu sá hlífðarútbúnaður sem krafist er skv. öryggisreglum, (svo sem öryggisskó, eyrnaskjól, gasgrímur og öryggishjálma), enda er starfsmönnum skylt að nota hann.
Um hlífðarfatnað er fjallað í viðauka 1 með kjarasamningi aðila
undirrituðum 7. apríl 2004.
Hreinsun á fatnaði skv. gr. 8.2.1 og 8.2.2 skal látin í té starfsmanni að kostnaðarlausu tvisvar á ári. Meiriháttar viðgerðir og tjón á slíkum fatnaði skal bætt af vinnuveitandans hálfu. Starfsmenn skulu fara vel og samviskusamlega með vinnufatnað og hlífðarföt.
Ef starfsmaður lætur af starfi, skal hann skila seinasta einkennisfatnaði er hann fékk.
Samið skal við félögin nánar um þessi atriði, svo sem að hvaða marki skuli taka tillit til sérstaklega mikilla óhreininda við störf, sbr. viðauka 1.
Fatapeningar
Heimilt er að greiða starfsmanni fatapeninga, kr. 28 (frá 1. apríl 2024) á unna stund. Kemur sú greiðsla í stað úthlutunar almenns hlífðarfatnaðar.
Frá 1. apríl 2025 kr.30
Frá 1. apríl 2026 kr. 31
Frá 1. apríl 2027 kr. 33
Fatapeningar taka hækkunum samkvæmt áfangahækkunum launa.
Greiðsla hvers fermetra í flatarmældri ræstingu er samsvarandi kr. 5,82.
Þá er 750/156 = 4,8077. 28/4,8077 = 5,82 (gildir frá 1. nóvember 2024).
Á heilbrigðisstofnunum þar sem þess er krafist, vegna sérstakra meðferðarúrræða, að starfsmaður noti eigin fatnað í stað vinnuslopps eða álíka hlífðarfatnaðar skv. gr. 8.2, er vinnuveitanda í stað þess heimilt að greiða starfsmanni sérstaka fatapeninga að upphæð 4.125 kr. á mánuði miðað við fullt starf í dagvinnu.
Greiðsla þessi skal breytast á þriggja mánaða fresti í samræmi við
breytingu fataliðar í vísitölu neysluverðs (031 föt) með vísitölu
septembermánaðar 2025 sem grunnvísitölu (178,3 stig miðað við
undirvísitölur frá 2008).
Afleysingar
Staðgenglar
Aðilar eru um það sammála, að eigi þurfi að jafnaði að fela starfsmanni sérstaklega að gegna starfi yfirmanns nema fjarvera yfirmannsins vari lengur en 7 vinnudaga samfellt.
Launað staðgengilsstarf
Sé aðalstarf starfsmannsins launað sem staðgengilsstarf yfirmanns, ber starfsmanni laun skv. flokki yfirmanns, gegni hann starfi hans lengur en 4 vikur samfellt eða hann hafi gegnt starfi yfirmanns lengur en 6 vikur á hverjum 12 mánuðum. Laun skv. flokki yfirmanns greiðast einungis frá lokum nefndra 4 eða 6 vikna.
Aðrir staðgenglar
Starfsmaður sem ekki er í stöðu staðgengils yfirmanns, en er falið að gegna störfum yfirmanns í forföllum hans eða störfum annars hærra launaðs starfsmanns, skal taka laun skv. launaflokki hins forfallaða starfsmanns þann tíma, er hann gegnir starfi hans.
Fræðslumál
Starfsþjálfun á vegum stofnana og launað námsleyfi
Starfsmaður sem sækir fræðslu- eða þjálfunarnámskeið skv. heimild stofnunar, eða í samræmi við endurmenntunar-/starfsþróunaráætlun viðkomandi stofnunar, skal halda reglubundnum launum á meðan og fá greiddan kostnað skv. ákvæðum 5. kafla.
Starfsmaður sem með samþykki stjórnar og/eða forstöðumanns viðkomandi stofnunar stundar viðurkennt nám varðandi starf sitt eða sækir viðurkennd framhalds- eða endurmenntunarnámskeið haldi föstum launum með fullu vaktaálagi meðan slíkt nám varir, allt að þremur mánuðum á hverjum þremur starfsárum. Launahlutfall í námsleyfi sé sem næst meðaltali launa þann tíma sem rétturinn vannst á.
Heimilt er að veita skemmri eða lengri námsleyfi á skemmra eða lengra
árabili.
Launalaust leyfi
Starfsmaður skal eiga rétt á launalausu leyfi ef honum býðst tækifæri og/eða styrkur til að vinna að tilteknu verkefni, m.a. tengdu starfi hans. Slíkt leyfi skal tekið í samráði við yfirmann stofnunar.
Þróunar- og símenntunarsjóður
Launagreiðandi greiðir mánaðarlega framlag er nemi 0,82% af heildarlaunum félagsmanna Eflingar í sérstakan sjóð, Þróunar- og símenntunarsjóð.
Stofnanaþáttur og samstarfsnefndir
Skilgreining
Stofnanasamningur er hluti af kjarasamningi og er meðal annars ætlað að stuðla að skilvirkara launakerfi sem tekur mið af þörfum og verkefnum stofnunar og starfsmanna hennar. Hann er sérstakur samningur milli stofnunar og stéttarfélags um aðlögun tiltekinna þátta kjarasamningsins að þörfum stofnunar og starfsmanna með hliðsjón af eðli starfsemi, skipulagi og/eða öðru því sem gefur stofnun sérstöðu. Samstarfsnefndir eða nefndir samkvæmt gr. 11.4.1 annast gerð og breytingar stofnanasamninga.
Markmið
Aðilar kjarasamningsins eru sammála um að markmið þeirra, með að færa í hendur stofnunar og stéttarfélags/starfsmanna hennar útfærslu tiltekinna þátta kjarasamningsins, er að styrkja starfsemi viðkomandi stofnunar þegar til lengri tíma er litið og skapa þannig forsendur fyrir betri starfsskilyrðum starfsmanna. Einnig að færa ákvörðun um launasetningu starfa nær starfsvettvangi þar sem hægt er að bregðast hraðar við breytingum sem eiga sér stað á störfum og skipulagi stofnana.
Markmið stofnanasamnings er að efla samstarf starfsmanna og stjórnenda á vinnustað til þess að auka gæði opinberrar þjónustu. Einnig að gefa starfsmönnum tækifæri til að þróast og bæta sig í starfi og þar með að auka möguleika á bættum kjörum.
Samstarfinu er ætlað að bæta rekstrarskipulag stofnunar, bæta nýtingu
rekstrarfjármagns og skapa grundvöll fyrri aukinni hagræðingu og
skilvirkara launakerfi.
Gerð stofnanasamnings
Við gerð stofnanasamnings skal semja um röðun starfa í launaflokka skv. 11.3.2.1 og þar skulu fyrst og fremst metin þau verkefni og sú ábyrgð sem í starfinu felst auk þeirrar færni (kunnáttustig/sérhæfing) sem þarf til að geta innt starfið af hendi.
Starfslýsing er ein af forsendum röðunar starfa í launaflokka og skal
hún endurskoðuð í takt við þróun viðkomandi starfs og skal þá jafnframt
endurmeta röðun starfsins.
Meta skal persónu- og tímabundna þætti til röðunar í álagsþrep. Slíkt
álag skal háð endurmati. Tímabundnir þættir geta verið breytilegir frá
einum tíma til annars. Forsendur álagsþátta skulu endurskoðaðar við
breytingar á starfssviði starfsmanns eða eftir nánari útfærslu í
stofnanasamningi.
Við ákvörðun á röðun starfa verði almennt byggt á því að um sé að ræða þrjá þætti sem mynda samsetningu launa hjá hverjum og einum. Þættirnir eru:
#### Röðun starfs.
Röðun miðist við að um viðvarandi/stöðugt verksvið sé að ræða og skulu
hafðar til hliðsjónar. Þar skulu fyrst og fremst metin þau verkefni og
ábyrgð (svo sem stjórnun) sem í starfinu felast auk þeirrar færni
(menntun/kunnáttustig/sérhæfing) sem þarf til að geta innt starfið af
hendi. Þá skal litið til þess hvar tiltekið starf er staðsett innan
skipurits stofnunar eða annars formlegs starfsskipulags.
#### Persónubundnir þættir.
Laun fyrir persónubundna þætti eru varanleg enda umbun fyrir t.d.
kunnáttu eða reynslu viðkomandi starfsmanns. Dæmi um persónubundna
þætti:
Sérstök þekking eða færni sem nýtist í starfi, þar með talin sérstök
fagreynsla sem gerir starfsmann verðmætari í starfi.
Markaðsálag eða eftirspurnarálag.
Ofangreindir þættir geta verið breytilegir frá einum tíma til annars og álag á laun því breytilegt. Ofangreinda þætti skal endurskoða við breytingar á starfssviði starfsmanns eða eftir nánari útfærslu í stofnanasamningi.
Breyttar forsendur
Heimilt er hvorum aðila um sig, stofnun eða fulltrúum stéttarfélags að óska eftir endurskoðun stofnanasamnings verði umtalsverðar breytingar á forsendum hans. Eigi sjaldnar en annað hvert ár skal metið hvort forsendur starfaflokkunar hafi breyst þannig að ástæða sé til að gera breytingar á stofnanasamningnum.
Hjá þeim stofnunum sem ekki fara með framkvæmd kjarasamningsins og hafa
þar af leiðandi ekki eigin samstarfsnefnd, skal sérstök nefnd sem skipuð
er allt að 3 fulltrúum frá hvorum aðila, þ.e. stéttarfélagi/starfsmönnum
og stofnun, gera samning, um breytingu á stofnanaþætti, sem háður er
staðfestingu samstarfsnefndar.
Sem dæmi um breytingar á forsendum má nefna breytta starfaflokkun í
miðlægum kjarasamningi og breytingar á forsendum starfaflokkunar hjá
stofnun og/eða breytingar á hlutverki eða starfsemi stofnunar.
Verði ágreiningur um hvort ástæða sé til breytinga skal honum vísað til samningsaðila, þ.e. fjármálaráðherra f.h. ríkissjóðs og Eflingar.
Skipan og hlutverk samstarfsnefnda
Hjá þeim stofnunum ríkisins sem fara með framkvæmd kjarasamninga í umboði fjármálaráðherra, skal komið á sjálfstæðum samstarfsnefndum, sem skipaðar eru allt að 3 fulltrúum frá hvorum aðila, þ.e. stéttarfélagi/starfsmönnum og stofnun og 3 til vara. Að öllu jöfnu skal trúnaðarmaður á vinnustað vera í forsvari í nefndinni af hálfu Eflingar. Forstöðumaður tilnefnir fulltrúa stofnunar.
Samstarfsnefnd hafi m.a. það hlutverk að fjalla um forsendur
starfaflokkunar, röðun einstakra starfa í launaflokka og koma á sáttum í
ágreiningsmálum sem rísa kunna út af samningi þessum. Eins skal nefndin
fjalla um röðun starfa skv. 25. gr. laga nr. 94/1986, um kjarasamninga
opinberra starfsmanna. Í sérstökum tilvikum þar sem starfsmaður fellur
ekki að hinum almennu skilgreiningum er gilda um tiltekið starf í
viðkomandi launaflokki er heimilt, með samkomulagi í samstarfsnefnd, að
raða honum í hærri launaflokk.
Hjá þeim stofnunum sem ekki fara með framkvæmd kjarasamninga skulu samningsaðilar með sama hætti tilnefna allt að 3 fulltrúa í samstarfsnefnd og 3 til vara. Fjársýsla ríkisins annast, samkvæmt framsali, þátt fjármálaráðherra fyrir þær stofnanir sem ekki fara með framkvæmd kjarasamninga.
Starfshættir samstarfsnefnda
Hvor aðili um sig getur skotið ágreiningsefnum til nefndarinnar og kallað hana til starfa. Beina skal erindi til gagnaðila með skriflegum hætti. Gagnaðili skal koma á samstarfsnefndarfundi svo fljótt sem auðið verður en þó ekki síðar en fjórum vikum eftir að erindið berst. Samstarfsnefnd skal svara erindum innan 5 vikna frá því að þau voru fyrst borin formlega fram á fundi nefndarinnar. Verði samstarfsnefnd sammála um breytingar á röðun eða öðru því sem til hennar hefur verið vísað, skal sú breyting gilda frá og með næstu mánaðamótum eftir að erindið var fyrst formlega borið fram í nefndinni nema annað sé sérstaklega ákveðið.
Náist ekki samkomulag í nefndinni innan þriggja mánaða frá því að málið kemur til meðferðar á vettvangi hennar, getur hvor aðila um sig óskað eftir því að inn í samstarfsnefndina komi annars vegar fulltrúi frá ráðuneyti viðkomandi stofnunar og hins vegar fulltrúi tilnefndur af viðkomandi félagi.
Réttur starfsmanna vegna veikinda og slysa
Tilkynningar, vottorð og útlagður kostnaður
Ef starfsmaður verður óvinnufær vegna veikinda eða slyss, skal hann þegar tilkynna það yfirmanni sínum sem ákveður hvort læknisvottorðs skuli krafist og hvort það skuli vera frá trúnaðarlækni hlutaðeigandi stofnunar. Krefjast má læknisvottorðs af starfsmanni vegna óvinnufærni hvenær sem forstöðumanni/yfirmanni stofnunar þykir þörf á.
Ef starfsmaður kemur ekki til starfa vegna veikinda eða slyss í meira en 5 vinnudaga samfleytt, skal hann sanna óvinnufærni sína með læknisvottorði. Ef um er að ræða endurteknar fjarvistir starfsmanns, skal hann sanna óvinnufærni sína með læknisvottorði eftir nánari ákvörðun forstöðumanns/yfirmanns.
Ef starfsmaður er óvinnufær vegna veikinda eða slyss um langan tíma, skal hann endurnýja læknisvottorð sitt eftir nánari ákvörðun forstöðumanns/yfirmanns en þó ekki sjaldnar en mánaðarlega. Frá þessu má þó veita undanþágu eftir tillögu trúnaðarlæknis ef hann telur auðsætt að um lengri veikindafjarvist verði að ræða.
Skylt er starfsmanni sem er óvinnufær vegna veikinda eða slyss að gangast undir hverja þá venjulega og viðurkennda læknisrannsókn sem trúnaðarlæknir kann að telja nauðsynlega til þess að skorið verði úr því hvort forföll séu lögmæt, enda sé kostnaður vegna viðtals við lækni og nauðsynlegra læknisrannsókna greidd af vinnuveitanda.
Endurgreiða skal starfsmanni gjald vegna læknisvottorða sem krafist er skv. gr. 12.1.1-12.1.4. Sama gildir um viðtal hjá lækni vegna öflunar vottorðs.
Vinnuveitandi greiði starfsmanni þau útgjöld sem starfsmaður hefur orðið fyrir af völdum slyss á vinnustað og slysatryggingar almannatrygginga bæta ekki skv. 32. gr. laga nr. 100/2007 um almannatryggingar.
Réttur til launa vegna veikinda og slysa
Starfsmaður sem ráðinn er til starfa á mánaðarlaunum skv. gr. 1.1.1 í kjarasamningi í a.m.k. 2 mánuði, skal halda launum skv. gr. 12.2.6 - 12.2.7 svo lengi sem veikindadagar hans, taldir í almanaksdögum, verða ekki fleiri á hverjum 12 mánuðum en hér segir:
[Starfstími Fjöldi daga]{.underline}
0- 3 mánuði í starfi 14 dagar
Næstu 3 mánuði í starfi 35 dagar
Eftir 6 mánuði í starfi 119 dagar
Eftir 1 ár í starfi 133 dagar
Eftir 7 ár í starfi 175 dagar
Við framantalinn rétt bætist auk þess réttur til mánaðarlauna skv. gr.
1.1.1 í kjarasamningi í 13 vikur eða 91 dag ef óvinnufærni stafar af
vinnuslysi eðaatvinnusjúkdómi. Við þessi laun bætast ekki greiðslur skv.
gr. 12.2.6-12.2.7.
[Starfstími Fjöldi daga]{.underline}
Eftir 12 ár í starfi 273 dagar
Starfsmaður sem ráðinn er í tímavinnu, sbr. þó gr. 12.2.3, eða er ráðinn skemur en 2 mánuði, skal halda launum skv. gr. 12.2.6 - 12.2.7 svo lengi sem veikindadagar hans, taldir í almanaksdögum, verða ekki fleiri á hverjum 12 mánuðum en hér segir:
[Starfstími Fjöldi daga]{.underline}
Á 1. mánuði í starfi 2 dagar
Á 2. mánuði í starfi 4 dagar
Á 3. mánuði í starfi 6 dagar
Eftir 3 mánuði í starfi 14 dagar
Eftir 6 mánuði í starfi 30 dagar
Við framantalinn rétt bætist auk þess réttur til dagvinnulauna í 13
vikur eða 91 dag ef óvinnufærni stafar af vinnuslysi eða
atvinnusjúkdómi. Við þessi laun bætast ekki greiðslur skv. gr.
12.2.6-12.2.7.
Laun greiðast þó ekki lengur en ráðningu er ætlað að standa, nema þegar
um vinnuslys er að ræða þá heldur starfsmaður greiðslum þar til hann
telst vinnufær eða hann tæmir rétt sinn til launa hvort sem fyrr næst.
Réttur eftirlaunaþega í tímavinnu, eða annars konar vinnu, til launa vegna óvinnufærni af völdum veikinda eða slysa skal vera 1 mánuður á hverjum 12 mánuðum. Laun í veikindum skal miða við meðaltal dagvinnulauna síðustu 3 mánuði fyrir veikindi.
Laun greiðast þó ekki lengur en ráðningu er ætlað að standa.
Starfsmaður sem skilar vinnuskyldu sinni óreglubundið eða með öðrum hætti en dagvinnumaður í reglubundinni vinnu, skal teljast hafa verið fjarverandi í eina viku þegar hann hefur verið óvinnufær vegna veikinda eða slysa sem nemur vikulegri vinnuskyldu hans og hlutfallslega þegar um styttri eða lengri fjarvist vegna óvinnufærni er að ræða.
Við mat á ávinnslurétti starfsmanns skv. gr. 12.2.1 skal auk þjónustualdurs hjá viðkomandi launagreiðanda einnig telja þjónustualdur hjá stofnunum ríkis, sveitarfélögum og sjálfseignarstofnunum sem kostaðar eru að meirihluta til af almannafé.
Á fyrstu 3 mánuðum samfelldrar ráðningar skal þó fyrri starfsaldur
samkvæmt þessari grein ekki metinn nema að viðkomandi starfsmaður hafi
samfelldan starfsaldur hjá framangreindum launagreiðendum í 12 mánuði
eða meira.
Í fyrstu viku veikinda- og slysaforfalla eða þann tíma sem svarar til einnar viku vinnuskyldu starfsmanns greiðast auk mánaðarlauna skv. gr. 1.1.1 í kjarasamningi, fastar greiðslur svo sem fyrir yfirvinnu, vaktahvata, vakta-, gæsluvakta- og óþægindaálag og greiðslur fyrir eyður í vinnutíma enda sé um að ræða fyrirfram ákveðinn vinnutíma samkvæmt reglubundnum vöktum eða reglubundinni vinnu starfsmanns sem staðið hefur í 12 almanaksmánuði eða lengur eða er ætlað að standa a.m.k. svo lengi.
Eftir fyrstu viku veikinda- og slysaforfalla eða þann tíma sem svarar til einnar viku vinnuskyldu starfsmanns, skal hann auk launa sem greidd verða skv. gr. 12.2.6, fá greitt meðaltal þeirra yfirvinnustunda og breytingargjalda skv. gr. 2.6.2 sem hann fékk greiddar síðustu 12 mánaðarleg uppgjörstímabil yfirvinnu eða síðustu 12 heilu almanaksmánuðina. Við útreikning yfirvinnustunda samkvæmt þessari grein skal ekki telja með þær yfirvinnustundir sem greiddar hafa verið skv. gr. 12.2.6.
Starfsmaður skóla og annarra stofnana þar sem venjuleg starfsemi liggur
niðri hluta ársins, skal í stað reglu þessarar aðeins fá greidda aðra
yfirvinnu en greinir í gr. 12.2.6 þá mánuði sem venjuleg starfsemi fer
fram og skal yfirvinnustundafjöldinn ákveðinn með því að finna
mánaðarlegt meðaltal þeirra tilfallandi yfirvinnustunda sem hann fékk
greiddar síðustu 9 heilu starfsmánuði stofnunarinnar eða samsvarandi
tímalengd ef starfsmánuðir eru færri eða fleiri.
Ef starfsmaður er fjarverandi vegna orlofs á viðmiðunartímabili skv. gr. 12.2.7, skal telja að hann hafi sama meðaltal yfirvinnu orlofsdagana og hinn hluta tímabilsins.
Verði starfsmaður óvinnufær af völdum slyss á vinnustað eða á eðlilegri leið til eða frá vinnu, greiðast laun skv. gr. 12.2.7 frá upphafi fjarvistanna.
Ef starfsmaður að læknisráði og með leyfi forstöðumanns vinnur skert starf vegna slyss eða veikinda, skal miða greiðslu veikindalauna fyrir dagvinnu við það starfshlutfall sem vantar á að hann sinni fullu starfi.
Starfshæfnisvottorð
Starfsmaður sem verið hefur óvinnufær vegna veikinda eða slysa samfellt í 1 mánuð eða lengur, má ekki hefja starf að nýju nema læknir votti að heilsa hans leyfi. Krefjast má vottorðs trúnaðarlæknis hlutaðeigandi stofnunar.
Lausn frá störfum vegna endurtekinnar eða langvarandi óvinnufærni vegna veikinda eða slysa
Ef starfsmaður er óvinnufær vegna veikinda eða slysa svo mánuðum skiptir á hverju ári um fimm ára tímabil og ekki er skýlaust vottað samkvæmt ákvæðum gr. 12.3.1 að hann hafi fengið heilsubót sem ætla megi varanlega, má leysa hann frá störfum vegna heilsubrests.
Þegar starfsmaður hefur verið samfellt frá vinnu vegna veikinda eða slysa launalaust í jafnlangan tíma og þann tíma er hann átti rétt á að halda launum í fjarveru sinni skv. gr. 12.2.1, má leysa hann frá störfum vegna heilsubrests.
Ekki skulu framangreind ákvæði um veikinda- og slysaforföll vera því til fyrirstöðu að starfsmaður láti af störfum er hann óskar þess ef hann er samkvæmt læknisvottorði orðinn varanlega ófær um að gegna starfi vegna vanheilsu. Krefjast má vottorðs trúnaðarlæknis hlutaðeigandi stofnunar.
Lausnarlaun og laun til maka látins starfsmanns
Þegar starfsmaður er leystur frá störfum skv. gr. 12.4.1-12.4.3, skal hann halda föstum launum skv. gr. 12.2.6 í 3 mánuði.
Sama gildir um greiðslu vegna látins starfsmanns ef hinn látni var í hjúskap, staðfestri samvist, skráðri sambúð eða sambúð sem að öðru leyti má jafna til hjúskapar í merkingu 37. gr. almannatryggingalaga nr. 100/2007.
Þegar starfsmanni er veitt lausn skv. gr. 12.4.1-12.4.3 eða hann andast, skal greiða laun hans, svo sem ella hefði verið gert, til loka lausnar- eða andlátsmánaðar áður en laun skv. gr. 12.5.1 -12.5.2 koma til álita. Þetta á þó ekki við ef launagreiðslum hefur áður lokið, t.d. vegna þess að réttur til launa í veikindum skv. gr. 12.2.1-12.2.10 var tæmdur.
Skráning veikindadaga
Halda skal skrá yfir veikindadaga starfsmanns við hverja stofnun. Ef starfsmaður flyst milli starfa, skal leggja saman veikindadaga hans í báðum störfum eftir því sem við á.
Veikindi og slysaforföll í fæðingarorlofi
Veikindatími starfsmanns í fæðingarorlofi telst ekki til veikindaforfalla og á starfsmaður ekki rétt til launa í veikinda- og slysatilvikum þann tíma.
Veikindi barna yngri en 13 ára
Foreldri/forráðamaður á rétt á að vera frá vinnu í samtals 12 vinnudaga (86,4) vinnuskyldustundir miðað við fullt starf) á hverju almanaksári vegna veikinda barna sinna undir 13 ára aldri, enda verði annarri umönnun ekki við komið. Í þessum fjarvistum skal greiða starfsmanni dagvinnulaun og vaktaálag skv. reglubundinni varðskrá/vaktskrá. Réttur þessi hefur ekki áhrif á rétt starfsmanns skv. öðrum greinum.
Styrktar- og sjúkrasjóður, Starfsendurhæfingarsjóður
Vinnuveitandi greiði mánaðarlega framlag í styrktar- og sjúkrasjóð Eflingar sem nemi 0,75% af heildarlaunum starfsmanns.
Iðgjald launagreiðanda í Starfsendurhæfingarsjóð skal nema 0,13% af heildarlaunum félagsmanna.
Þó skulu iðgjöld atvinnurekenda og þeirra sem stunda sjálfstæða
starfsemi og lífeyrissjóða til starfsendurhæfingarsjóðs vera 0,10% af
stofni til iðgjalds vegna áranna 2016 og 2017 í samræmi við ákvæði 33.
gr. laga nr. 124/2015
Ágreiningsmál
Komi upp ágreiningur um túlkun þessa kafla skal leita álits sérstakrar samráðsnefndar um veikindarétt og skal það haft til hliðsjónar í samstarfsnefnd aðila.
Tilhögun fæðingarorlofs
Gildissvið
Kafli þessi tekur til foreldris sem er í a.m.k. 25% starfi og starfað hefur í samfellt 6 mánuði fyrir fæðingu barns síns hjá hlutaðeigandi launagreiðanda og er með gilda ráðningu við upphaf orlofsins.
Réttarstaða starfsmanna í fæðingarorlofi
Um uppsöfnun og vernd réttinda í fæðingarorlofi fer skv. 14. gr. laga nr. 95/2000, um fæðingar- og foreldraorlof.
Starfsmaður sem hefur töku fæðingarorlofs, telst skv. framangreindu vera leystur undan vinnuskyldu á meðan á fæðingarorlofi hans stendur, sbr. 29. gr. framangreindra laga.
Starfsmaður sem er í fæðingarorlofi nýtur réttinda til greiðslu sumarorlofs, persónu- og orlofsuppbótar
Mæðravernd og tæknifrjóvgun
Barnshafandi konur eiga rétt til nauðsynlegra fjarvista frá vinnu vegna mæðraskoðunar og skulu halda rétti til greiðslu dagvinnulauna og eftir atvikum vaktaálags skv. reglubundinni vaktskrá (eins og vegna veikinda barns), þurfi slík skoðun að fara fram í vinnutíma.
Þeir starfsmenn sem þurfa að vera fjarverandi vegna tæknifrjóvgunar halda rétti til greiðslu dagvinnulauna og eftir atvikum vaktaálags skv. reglubundinni vaktskrá (eins og vegna veikinda barns) í allt að 15 vinnudaga. Starfsmaður skal skila vottorði frá viðkomandi lækni.
Lífeyrissjóðsgreiðslur og viðbótarframlag til lífeyrissparnaðar
Greiðslur í lífeyrissjóði
Starfsmaður, 16 ára og eldri, skal greiða 4% af heildarlaunum í lífeyrissjóð viðkomandi stéttarfélags.
Mótframlag vinnuveitanda skal 11,5%. Mótframlag þetta byggir á eftirfarandi forsendum: Að ekki verði breytingar á lífeyriskerfi opinberra starfsmanna og ef tryggingastærðfræðilegar forsendur leiða til breytingar á mótframlagi hjá Lífeyrissjóði starfsmanna ríkisins þá breytist mótframlag samkvæmt þessari grein á sama hátt.
Viðbótarframlag til lífeyrissparnaðar
Í þeim tilvikum sem starfsmaður leggur til viðbótarframlag í séreignarsjóð, greiðir vinnuveitandi framlag á móti allt að 2% gegn 2% framlagi starfsmanns.
Launaseðill, félagsgjöld og launatöflur
Launaseðill
Við greiðslu launa til starfsmanns á hann rétt á að fá launaseðil merktan nafni sínu. Á launaseðli skulu tilgreind föst laun starfsmanns það tímabil sem greiðslan tekur til, fjöldi yfirvinnustunda, uppsöfnun frítökuréttar og sundurliðun einstakra tekna og frádráttarliða sem leiða til útgreiddrar launafjárhæðar.
Félagsgjöld
Launagreiðandi tekur að sér að halda eftir félagsgjöldum af kaupi starfsmanns til viðkomandi aðildarfélags og gera mánaðarlega skil á þeim til félagsins. Félagsgjöld skulu vera hlutfall af heildarlaunum starfsmanns. Breytingar á hundraðshluta félagsgjalda skulu tilkynntar launagreiðanda skriflega a.m.k. 4 vikum fyrir virkni þeirra í launakerfinu. Breytingar miðist við mánaðamót.
Launatöflur
Fjársýsla ríkisins í umboði fjármálaráðuneytisins, reiknar út launatöflur sem af samningi þessum leiðir. Þær skulu sendar Eflingu til umsagnar áður en þær eru birtar í launagreiðslukerfi ríkisins.
Félagsmálefni
Forgangsréttur
Félagsmenn Eflingar skulu hafa forgangsrétt til vinnu við störf þau sem samningur þessi tekur yfir, enda sé félagið jafnan opið til inngöngu fyrir fólk sem um það sækir og uppfyllir almenn inngönguskilyrði skv. samþykktum félagsins.
Fyrirsvarsmaður stofnunar skal ávallt hafa frjálst val um hvaða félagsmenn Eflingar eru ráðnir til vinnu.
Trúnaðarmenn
Kosning trúnaðarmanna
Starfsmönnum er heimilt að kjósa 1 trúnaðarmann á hverjum vinnustað þar sem starfa 5 - 50 starfsmenn og 2 trúnaðarmenn, séu starfsmenn fleiri en 50. Að kosningu lokinni tilnefnir viðkomandi stéttarfélag trúnaðarmennina. Verði kosningu ekki komið við, skulu trúnaðarmenn tilnefndir af félaginu.
Trúnaðarmenn verða eigi kosnir eða tilnefndir til lengri tíma en tveggja ára í senn.
Störf trúnaðarmanna
Trúnaðarmönnum á vinnustað skal í samráði við yfirmenn heimilt að verja, eftir því sem þörf krefur, tíma til starfa sem þeim kunna að verða falin af starfsmönnum á viðkomandi vinnustað og/eða viðkomandi aðildarfélagi vegna starfa sinna sem trúnaðarmanna og skulu laun þeirra ekki skerðast af þeim sökum.
Gögn sem trúnaðarmenn hafa aðgang að Trúnaðarmönnum skal heimilt í sambandi við ágreiningsefni að yfirfara gögn og vinnuskýrslur sem ágreiningsefnið varðar.
Að auki getur trúnaðarmaður að eigin frumkvæði óskað eftir upplýsingum
um laun og starfskjör erlendra starfsmanna telji hann að ekki sé farið
að ákvæðum kjarasamningsins. Sé trúnaðarmaður ekki til staðar getur
starfsmaður stéttarfélags óskað upplýsinganna í hans stað.
Fara skal með allar upplýsingar sem fengnar eru á grundvelli þessarar
greinar sem trúnaðarmál.
Aðstaða trúnaðarmanna
Trúnaðarmenn á vinnustað skulu hafa aðgang að læstri hirslu og aðgang að
síma í samráði við yfirmenn.
Kvartanir trúnaðarmanna
Trúnaðarmenn skulu bera kvartanir starfsfólks upp við næsta yfirmann eða
annan fyrirsvarsmann stofnunar áður en leitað er til annarra aðila.
Vinnustaðafundir
Trúnaðarmönnum hjá hverri stofnun skal heimilt að boða til fundar með starfsfólki tvisvar sinnum á ári í vinnutíma á vinnustað. Fundirnir hefjist einni klst. fyrir lok dagvinnutíma eftir því sem við verður komið. Til fundanna skal boðað í samráði við viðkomandi aðildarfélag og fyrirsvarsmenn stofnunarinnar með þriggja daga fyrirvara nema fundarefnið sé mjög brýnt og í beinum tengslum við vandamál á vinnustaðnum. Þá nægir eins dags fyrirvari. Laun starfsmanna skerðist eigi af þessum sökum fyrstu klukkustund fundartímans.
Þing, fundir, ráðstefnur og námskeið
Trúnaðarmönnum skal heimilt að sækja þing, fundi, ráðstefnur og námskeið á vegum viðkomandi stéttarfélags í allt að eina viku einu sinni á ári án skerðingar á reglubundnum launum. Sama gildir um stjórnarmenn félagsins. Tilkynna skal yfirmanni um slíkar fjarvistir með a.m.k. viku fyrirvara.
Störf við kjarasamningsgerð
Þeir félagsmenn sem kjörnir eru í samninganefnd eða kjörnefnd viðkomandi stéttarfélags, skulu fá leyfi til að sinna því verkefni án skerðingar á reglubundnum launum. Tilkynna skal yfirmanni um slíkar fjarvistir með eðlilegum fyrirvara.
Vernd trúnaðarmanna í starfi
Trúnaðarmenn skulu í engu gjalda þess hjá yfirmönnum stofnunar að þeir beri fram kvartanir fyrir hönd starfsmanna.
Óheimilt er að segja trúnaðarmönnum upp vinnu vegna starfa þeirra sem trúnaðarmanna eða láta þá á nokkurn annan hátt gjalda þess að viðkomandi stéttarfélag hefur falið þeim að gegna trúnaðarmannsstörfum fyrir sig.
Trúnaðarmannanámskeið
Trúnaðarmönnum á vinnustað skal gefinn kostur á að sækja námskeið sem miða að því að gera þá hæfari í starfi. Þeir sem námskeiðin sækja, skulu halda reglubundnum launum í allt að eina viku á ári. Í stofnunum þar sem starfa fleiri en 15 félagsmenn, skulu trúnaðarmenn halda reglubundnum launum í allt að tvær vikur á fyrsta ári. Þetta gildir um einn trúnaðarmann á ári hjá hverri stofnun, séu félagsmenn í starfi 5-50 en um tvo trúnaðarmenn, séu félagsmenn fleiri en 50. Námskeiðin skulu viðurkennd af samningsaðilum.
Ef trúnaðarmannanámskeið er skipulagt þannig að fjarvera trúnaðarmanns
frá vinnu er ekki meiri en einn dag viku hverja, halda trúnaðarmenn
reglulegum launum í allt að tíu virka daga á ári.
Sitji trúnaðarmaður heils dags námskeið verður honum ekki gert að sinna
vinnu þann dag. Í öllum tilvikum skal tilkynna yfirmanni stofnunar með
eðlilegum fyrirvara um fjarvistir vegna námskeiða.
Uppsagnarfrestur
Uppsagnarfrestur á ótímabundnum ráðningarsamningi
Uppsögn á reynslutíma
Gagnkvæmur uppsagnarfrestur á reynslutíma (sem er þrír mánuðir nema
annað sé ákveðið í viðkomandi ráðningarsamningi) er einn mánuður.
Uppsögn að loknum reynslutíma
Gagnkvæmur uppsagnarfrestur að loknum reynslutíma er 3 mánuðir.
Uppsagnarfrestur eftir tíu ára samfellt starf
Sé starfsmanni sagt upp, eftir a.m.k. 10 ára samfellt starf hjá sömu
stofnun, er uppsagnarfrestur sem hér segir:
1. 4 mánuðir ef starfsmaður er orðinn 55 ára
2. 5 mánuðir ef hann er orðin 60 ára
3. 6 mánuðir þegar hann er orðinn 63 ára
Starfsmaður getur hins vegar sagt upp starfi sínu með þriggja mánaða
fyrirvara.
Uppsagnarfrestur tímavinnumanna og tímabundið ráðinna
Tímabundin ráðning fellur úr gildi án uppsagnar við lok samningstíma Ráðning starfsmanns, sem ráðinn er tímabundið, fellur úr gildi við lok samningstíma án uppsagnar. Ef annar hvor aðila vill slíta ráðningarsambandinu fyrr gilda eftirfarandi ákvæði.
Uppsagnarfrestur á fyrstu þremur mánuðum
Gagnkvæmur uppsagnarfrestur í reglubundnu starfi á fyrstu 3 mánuðum
starfstímans skal vera ein vika miðað við vikuskipti. Vikuskipti miðast
við föstudag.
Uppsagnarfrestur eftir 3 mánuði
Eftir þriggja mánaða samfellt starf skal gagnkvæmur uppsagnarfrestur
vera einn mánuður.
Uppsagnarfrestur óreglubundið ráðinna
Starfsmenn sem ráðnir eru óreglubundið um lengri eða skemmri tíma, hafa ekki sérstakan uppsagnarfrest á fyrsta mánuði en eina viku þaðan í frá.
Form uppsagnar
Uppsögn skal vera skrifleg og miðast við mánaðamót nema gagnkvæmur uppsagnarfrestur sé minni en 1 mánuður. Sé svo, skal uppsögn miðast við vikuskipti.
Útdráttur úr IX. kafla laga nr. 70/1996, um réttindi og skyldur
starfsmanna ríkisins, um starfslok:
43\. gr.
Forstöðumaður stofnunar hefur rétt til að segja starfsmanni upp störfum
eftir því sem fyrir er mælt í ráðningarsamningi. Ráðning starfsmanns,
sem ráðinn er tímabundið skv. 2. mgr. 41. gr., fellur úr gildi við lok
samningstíma án uppsagnar. Starfsmanni skal þó jafnan segja upp störfum
frá og með næstu mánaðamótum eftir að hann nær 70 ára aldri.
44\. gr.
Skylt er að veita starfsmanni áminningu skv. 21. gr. og gefa honum færi
á að bæta ráð sitt áður en honum er sagt upp störfum ef uppsögn á rætur
að rekja til ástæðna sem þar eru greindar. Annars er ekki skylt að gefa
starfsmanni kost á að tjá sig um ástæður uppsagnar áður en hún tekur
gildi, þar á meðal ef uppsögn stafar af öðrum ástæðum, svo sem þeirri að
verið sé að fækka starfsmönnum vegna hagræðingar í rekstri stofnunar. Ef
starfsmaður óskar, skal rökstyðja uppsögn skriflega. Ef hún á rætur að
Gildistími, atkvæðagreiðsla og samningsforsendur
Gildistími
Gildandi kjarasamningur aðila framlengist frá 1. nóvember 2024[^2] til 31. mars 2028 með þeim breytingum og fyrirvörum sem í samningi þessum felast og falla þá úr gildi án frekari fyrirvara.
Atkvæðagreiðsla og samningsforsendur
Kjarasamningur þessi er gerður í kjölfar kjarasamninga á almennum vinnumarkaði í mars 2024. Komi til þess að launa- og forsendunefnd ASÍ og SA ákveði launa- eða kjarabreytingar vegna forsendubrests skulu aðilar taka upp viðræður um með hvaða hætti slík breyting gildi fyrir samning þennan. Slíkar breytingar skulu skila sambærilegum kjarabreytingum og á almennum markaði enda feli þær ekki í sér breytingar á kjörum sem þegar er að finna í kjarasamningi aðila.
Komi til þess að kjarasamningum á almennum markaði verði sagt upp á
grundvelli forsenduákvæðis þeirra á gildistíma samnings þessa er hvorum
aðila heimilt að segja samningi þessum upp með þriggja mánaða fyrirvara
miðað við mánaðamót.
Samningsaðilar skulu bera samning þennan upp til samþykktar, ásamt
bókunum og fylgiskjölum. Hafi gagnaðila ekki borist tilkynning um
niðurstöðu fyrir klukkan 16:00 þann 18. september 2024 skoðast hann